از بایست‌های دموکراتیکِ گفت‌گوها، نباید ترسید!

عنایت

مذاکرات جمعیت اسلامی افغانستان با ارگ ریاست جمهوری به مرحلۀ دشوار و نفس‌گیر رسیده است. ُنه دور این مذاکرات بسیار به خوبی و جدیت پیش رفت و انتظار می رفت با پذیرش شرایط قابل قبول، طرفین به نتایج نهایی دست یابند و به نگرانی های مردم و جامعۀ جهانی نقطۀ پایان گذاشته شود. اما قسمی‌که دیده می‌شود، نمایند‌گان ارگ ریاست جمهوری درجریان گفت‌گوها آنچه بر زبان می گویند در عمل به آن باور ندارند.

منابع در تیم مذاکره کنندۀ جمعیت می گویند، حرف ما به ارگ این است که بیایید به آنچه توافق کرده‌ایم در پایان آن امضا کنید، اما ارگ از امضای متن توافق شده انکار می کند و خود را ملزم به آن  نمی داند. جمعیت می گوید: بیایید، در یک کنفرانس خبری حاضر شوید و برسر موارد توافق شده اذعان کنید، اطلاع رسانی کنید، به مردم نشان بدهید که به منطق و گفتگو باور دارید، اما ارگ تا هنوز حاضر به این کار نیز نه‌ شده است، صرف بهانه می گیرند و امروز و فردا می کنند!.

 این‌ها و مسایل دیگر نشان می دهد که در کفش ارگ، ریگ وجود دارد و نمی خواهد به کشمش‌ها رغم نگرانی های ملی و بین المللی نقطۀ پایان گذاشته شود. مطالبات و شرایط مطرح شده از سوی جمعیت بارها به ُخورد مردم و رسانه‌ها رسانده شده و هیچ چیزی پوشیده باقی نمانده است و چیزی نیست که با پذیرش آن زمان و زمین برهم بخورد. شرایط خیلی ساده و سهل و درعین حال دموکراتیک و عملی اند.

درصورتی‌که این شرایط از سوی ارگ پذیرفته شود، افغانستان با ثبات و آیندۀ بهتر را رقم می زند. یکی از شرایط عمدۀ جمعیت، حزبی شدن پارلمان از طریق انتخابات است. چیزی‌که در تمام دنیا نتیجه داده است. 

درصورتی‌که ما پارلمان حزبی داشته باشیم، شاهد اوضاع آشفته و این همه نا بسامانی‎ها، بی نظمی و قانون شکنی در درون قوۀ مقننه نخواهیم بود.

اما برای ارگ این شرط بیم‌ناک است و به توافق نرسیده اند. این که چرا ارگ نمی خواهد افغانستان احزاب قوی داشته باشد، پاسخ واضح است. درصورت حزبی شدن پارلمان، احزاب قوی قدرت بیشتر می گیرد و نقش نظارتی پارلمان قوی می شود. لذا ارگ ریاست جمهوری نسبت به حضور نظام مند احزاب در پارلمان بیم دارد. درحالی‌که اتفاق افکار عمومی دنیا بر این است که دموکراسی‌ بدون حضور احزاب ناقص و بی معنی است. با این حال حکومت موجوده و حکومت‌های گذشته، همیشه تلاش کردند، تا احزاب سیاسی حضورش محدود باشد و نگذاشته اند، احزاب قدرت بیشتر و حضور پر رنگ داشته باشند.

 بناءً برداشت من بحیث شهروند این است که ارگ ریاست جمهوری، حاضر نیست، پایان مذاکرات نتیجۀ معقول داشته باشد و حتی این مذاکرات مصادف با ”آبرو ریزی یک ریش سفید نیز باشد!“. به نظر می رسد حرف و حدیث‌های نماینده گان ارگ طی روزهای اخیر محدود به توصیه‌های پدرسالارانه شده است. آنان  همواره سعی کرده اند، شرایط کشور را بحرانی جلوه بدهند و به قضایا به جای این‌که حقوقی و مدنی برخورد کنند، دارند عاطفی برخورد می کنند.

در برخی موارد نیز دیده شده است که ارگ، چنگ و دندان دیگران را به جمعیت نشان داده اند، از سفارت های بیرونی تقاضا کرده اند، تا جمعیت را بترسانند. اما جمعیت همواره به دنبال حل مسئلۀ افغانستان از طریق میکانیزم های دموکراتیک و سازه‌هایی نوینی که در جهان مدرن پذیرفته شده و نتیجه داده است، می‌باشد.

 جمعیت به یک پارلمان حزبی باور دارد که در کنار قانون‌گذاری از اعمال حکومت نظارت ‌کند و سایر احزاب سیاسی بر اعمال  پارلمان نظارت داشته باشند. این چیزی است که در کشورهای دموکراتیک دنیا پذیرفته شده است. مردم افغانستان بارها شاهد بوده اند، ولسی جرگۀ افغانستان متهم به فساد و رشوه‌ستانی از نامزد وزرا شده اند، اما اگر نظام پارلمانی حزبی در کشور می بود، شاهد این رویکرد مفتضحانه نمی بودیم و به این پیمانه فساد توسعه نمی یافت. جریان رأی گیری‌ها و رأی دادن ها در پارلمان نشان داد، آنانی که پول داشتند و مصرف کردند، بیشترین آرا را کسب کردند و وزیر شدند. اما خیلی هایی که این کار را نکردند رأی نیاوردند. بناءً جمعیت نه تنها خواهان حزبی شدن پارلمان است، بلکه خواهان انتخابی شدن والی ها نیز است که بایست از شرایط دموکراتیک و معقول جمعیت، نباید ارگ بیم داشته باشد و آن را نادیده بگیرد!

نوشته‌های مرتبط


Top